Egun suediar bat »

Une batez pentsatu nuen desgraziaren bat gertatu ote zen inguruetan, istripu masiboren bat, Garoñak eztanda egin eta gu enteratu ez, zerbait larria behintzat, hainbeste jende egoteko Gurutzetako pasilloetan hara-hona, astegun buruzurian. Askoz geroago otu zitzaidan seguruenik horrelakoak direla egun guztiak ospitalean. Jendearen marearen erdian zabuka, zoruan pintatutako marra urdin bati jarraituz, zarata zarataren gainean, ez dakit denak zebiltzalako oihuka ala denak marmarka, baina zarata zen, merkatukoa edo patiokoa bezain ozena baina larriagoa, eta akordatu nintzen Frantziako autobideetako atsedenguneekin: ehun pertsona bazkaltzen, tartean berrogei ume, eta zaratarik ez, noizean behin tenedoreen hots metalikoa plateren kontra, hori da Europa, pentsatu nuen.

Ospitaleko jendetzaren artean itota, korridore batean jarri duten Zumetaren margolan itzela ikusteko aukerarik ere ez genuen izan ia (sufrimenduaren erdian edertasunak ez baitu lekurik, inork ez dio kasurik egiten), eta igogailura sartzeko ilarak atzean utzi eta pediatriako kanpo-kontsultetara heltzean, imajinazio handirik gabe pentsa zitekeen hura Balkanetako herri bonbardatu bateko ospitalea zela, hainbeste jende aulkietan, lurrean etzanda, zutik, hormen kontra, joan-etorrian eta urduri. Benetan ez zuen Garoñak eztanda egin, eta gu artean enteratu gabe? Benetan al zen hura nire mundu mendebaldekoa, ordenatua, zibilizatua? Dekadentzia hartatik ihes egiteko modu bakarra zegoen: egin beharreko ekokardiografiak egin eta dena ondo zegoela berretsita, medikuaren alta jaso eta arineketan alde egitea, berdin zion nora, Ikeako jatetxera ere gustura.

Izan ere, asteburuetan Bizkaiko lekurik populatuena eta iskanbilatsuena dena, Ikea alegia, aste barruan izugarri leku lasaia da, bazkalorduan sikiera: oasitxo eskandinaviar harrigarria, brikolajez egindako gastronomia suediarraren parke tematiko perfektua, termatxo bat kanpoko hotzetik babesteko. Harmonia betean egiten du ilara jendeak buffetaren zain, erabakitzen duten bitartean izokina ala txerri-ukondoa jango duten; eta platera betetzen dute barazkiz, astean behin jaten dutelako barazkia eta hain zuzen ere Ikean; eta hiruzpalau kafe hartzen dituzte, lehenengoa ordainduta beste guztiak dohainik direlako; eta isiltasuna eta errespetua da nagusi, irribarreak ume eta emazteei, elkarrizketa lasaiak, hau Europa delako, Europa iparraldea hain justu (Norvegia zatitxo bat baino ez dago gu baino iparralderago kontinentean).

Europa gara, bai, eta kasualitatez ez bagina ere, menturaz norbaitek oihuka esango baligu Barakaldon gaudela, ez sinetsi, albondiga suediar hauek jaten ditugun bitartean inork ez baitigu ilusioa kenduko. Nor akordatzen da Balkanetako herri bonbardatuekin, kafea dohainik ematen duten lekuan? Nork ez du nahi egun suediar bat. Egun suediar luze-luze bat.

Lapurretan »

Idazle batek gai izan behar luke pertsonaia guztien lekuan jartzeko. Demagun, ba, hiri bat, herri bat, auzo bat, eraikin bat… hau da, jende ezaguna eta ezezaguna bizi den gune bat.

Demagun gune horretako txoko batean hogeita hamabost urte inguruko andrazko edo gizonezko bat dagoela. Badaki guraso bikoitzak dauzkala: aita eta ama ezagunak, hots, oinez irakatsi ziotenak, burkoaren azpian hagin zaharraren truke hogei durokoa ipini ziotenak, zer dagoen ondo eta zer dagoen txarto irakatsi diotenak… eta besteak; alegia, zelulak, odola eta haragia eman zizkioten ezezagunak. Baliteke jatorri biologikoa ezagutu nahi izatea. Baina baliteke ezetz.

Demagun alboan, azpian, gainean edo parean bizi direla duela hogeita hamabost urte, ahalegin antzuen ondoren, beraiena balitz moduan inoren umea haztea eta heztea erabaki zuten guraso ezagunak. Baliteke behin edo behin, isilpean, euren buruari galdetu izana zeinek eta zergatik egingo zion uko umeari euron mesederako. Baina baliteke premiarik ez sentitzea. Baliteke ezetz.

Era berean, demagun urrunegi barik bizi direla baita ere duela hogeita hamabost urte dena delakoagatik haur jaio berria inoren esku utzi behar izan zuten guraso biologiko ezezagunak. Baliteke gauero oroitzea zer sudur borobila zeukan aspaldiko txiki hark, zelan egiten zuen negar. Baina baliteke ezetz, baliteke pentsatzea lasai biziko dela, ondo, pozik eta bakean.

Baina, egoerari buelta erdi emanda, demagun guraso ezezagun horiek ez ziotela uko egin euren umeari duela hogeita hamabost urte. Demagun, laugarrena edo zazpigarrena izan arren, etxeko denak poztu zirela eskualdeko klinikan edo ospitalean jaio zenean. Hala ere, gauzak ondo zihoazelakoan, demagun goiz batean bata zuridun aditu bat etorri zitzaiela gelara esanez: sentitzen dugu, baina zuen umeak txarrera egin du eta bart hil da. Demagun harridurak eta sustoak eraginda aditu horren aholkuei men egin zietela, agian senak kontrakoa eskatu arren, eta, ondorioz, kaxa itxi bat, mantan gorderiko aurpegi zati bat eta frogarik bako susmo antzua baino ez direla iltzatu euren oroimen-amaraunean.

Demagun, bada, zeinek bere bidea eginez igaro dutela denbora, iraganari unez uneko estalkia ehunduz, asmo onenak haritzat hartuta.

Baina, halako batean, gaurko egun batez, adibidez, demagun gertaera hartako parte batzuk galderak egiten hasi direla. “Nor naiz, nondik nator?” “Guk legal jokatu genuen, ezta?” “Lurpean ez badago, non dago?”

Demagun galdera horien oihartzunak denera zabaldu direla, mikrouhinen antzera, eta hiriko kaleek, herriko bideek, auzoko espaloiek eta eraikinetako hormek krak egin dutela eta lurrak dar-dar.

Demagun idazle batek dena idaztea erabaki duela, dardaren erreplikek bultzatuta.

Demagun pieza bat falta duela, ordea:

Zer sentitzen du lapur batek inoren umea kumatik osterakoan?

1,6 »

Bilbok edateko uragatik ordainduko dituen milioiak. Bilboko Udalak 2012ko edateko uraren faktura ordaintzeko aurrekontua onartu du. Guztira, 1,6 milioi euro ordainduko dizkio Bilbo Bizkaia Ur Partzuergoari zerbitzu horrengatik.

TXORIZOA HOBE MOKADUA JATEKO »

San Bizente eguneko azokaren aitzakian, Barakaldoko gizarte eragileek ogia eta txorizoa banatu zituzten herritarren artean igandean, Hainbeste txorizorentzat behar beste ogi ez dago lelopean. Gazteleraz txorizo hitza lapur esateko erabiltzen dela bal…

1.200 »

Galindoko uren araztegian landatuko dituzten arbolak. Bilbo Bizkaia Ur Partzuergoa bertoko 1.200 fruta arbola eta zuhaixkak landatzen eta belardia prestatzen hasi da Galindon (Sestao), hondakin uren araztegiaren estazioan.

6.053,2 »

6.053,2 milioi euro bildu zituen aldundiak iaz zergatan. Bizkaiko Foru Aldundiak emandako datuen arabera, 2011n 6.053,2 milioi euro jaso zituen, zerga bidez; aurreikusita zuen kopurua, hain zuzen ere.

SAN ANTONEK BEDEINKA ZAITZATELA »

Bilboko San Anton elizak dozenaka animaliaren bisita hartu zuen martitzenean. Jabeek bedeinkatzera eraman zituzten euren maskotak, urtero legez. Txakurrak ziren nagusi. Hala ere, Txarriduna elkarteak urtero eramaten duen txerria aurten ere tartean iza…

%20 »

Bilbon, kalean bizi direnen artean, buruko gaitzdunak. Bilbon etxerik gabe, kalean, bizi diren herritarren %20k buruko eritasunen bat dutela atzeman du udalak eta Osakidetzak egindako programa batek. Kasu gehienetan eskizofreniak jotako gaixoak dira.

Cikautxoren egoera politikoaz »

Mondragon edo MCCko kooperatiba baten autoritatea da bazkideen Batzar Nagusia. Zuzendaritza batzordea da kudeaketaren arduraduna, eta erantzukizunak bazkideenak dira. Batzar Nagusiak esaten duen moduko kudeaketa izan behar da. Zuzendaritza Batzordeak …

Inoren heriotza »

Hamabostean behin argitaratzen didaten zutabe hau aurreko larunbatean idazten dut. Eta joan den larunbatean Fragari buruz idaztea bururatu zitzaidan. Hala egin nuen, pentsatuz gaur bizirik egongo zela, urte luzez gainera, zalantza handiak bainituen in…