Herritarrek babestu eta errugabetu dituzte »

Bilboko Aste Nagusian, Hontzak konpartsaren txosnako dekorazioa kendu du Ertzaintzak, eta Txori Barroteren irudiak salatuko dituztela ere iragarri du Dignidad y Justicia elkarteak. Aurtengoak ez dira kasu bakanak izan, neurri bereko hainbat gertakari jasan baitituzte Bilboko Konpartsek azken urteetan. - Irakurri gehiago...

Ockhamen labana »

Igor Elordui Etxebarria

Irailak bat gaur. Hilabete, beraz, Kataluniako urriaren 1eko erreferendumerako. Asteon, lerrook idazteko tenorean, bederen, Junts pel Siko eta CUPeko diputatuek Trantsiziorako Legea (deskonexiorako legerik garrantzitsuena, galdeketan independentziaren aldeko botoak irabaziz gero) aurkeztu dute; Mariano Rajoyk erreferenduma egiterik ez duela onartuko berretsi duen egun berean.

Erreferenduma, Bartzelona-El Prat aireportuko segurtasun kontrolaz arduratzen den enpresako langileen greba (erreferendumaren ingurumarian), Bartzelonan eta Cambrilsen izandako atentatuak (erreferendumaren ingurumarian), erreferenduma atzera ere (atentatuen ingurumarian)… Kataluniak ez dio utzi aspalditik, ezta utziko ere tarte luze batean, hizpide izateari.

Aitortu behar dizuet, harrotasun izpirik gabe, Bartzelonako aireportuko grebaren berri izan nuenean pentsatu nuela: “Galdeketaren egunera arte bertan denetarik/edozer gertatzeko billete ugari dauzka Kataluniak”. Eta bai, gerora izan diren atentatuen ideia ere pasatu zitzaidan burutik. Eta harrotasun izpirik gabe onartzen dut, berriro diot, halako burutazio baten oinarrian konspirazioaren teoriarako joera bat, konspiranoia moduko bat, dagoelako. Burutazio ala kasualitate, asmatu egin nuen, zoritxarrez.

Hori bai, nire susmo ilunen kontrara, espero ez nuena izan zen ondorengo ordu eta egunetako argazkia. Hamabost hildako utzi dituen atentatuaren osteko Kataluniako Generalitateak, Mossoek eta, batez ere, Kataluniako gizarte zibilak eman duen irudiari The Guardian britainiar egunkariak jarri zion oin egokia: Kataluniak terroreari emandako erantzunak erakutsi du prest dagoela independente izateko. Izan ere, denborarekin, argazkian agertu ez edota mugituta atera direnak Espainiako Gobernua, Guardia Zibila, Espainiako zenbait komunikabide eta kazetari eta Felipe Erregea izan baitira, besteak beste.

Teoria konspiratzaileen egiazkotasuna neurtzeko erabiltzen den Ockhamen labanaren printzipioaren arabera baldintza berdinetan esplikaziorik sinpleena da aintzat hartu behar dena. Neure buruko deabruak uxa ditzadan, augurioa kasualitate malapartatu huts bat baino ez da izan. Asteleheneko BERRIAn, gatazken eta bakearen komunikazioan aditu Xavier Girok —nazioarteko gatazken, gatazka armatuen eta bakearen komunikazioaren masterra zuzentzen du— zioen, batetik, gertatutakoa zela “ikaragarria baina ez arraroa”, haren ustez, Europako hiri handietan gertatu den bezala, Bartzelonan ere gerta zitekeelako; eta bestetik, haren ustez, atentatuen kudeaketak ez du izango eraginik prozesuan.

Ikusteko dago hala izango den ala ez. Ockhamen labanaren printzipioa aplikatuz, baldintza berdinetan katalanek independentzia gura badute lortuko dute. Eta Katalunia prest dago, hala erabakiz gero, estatu gisa aritzeko; itxuraz behintzat hori erakutsi du.

Kanpaldia »

Tosu kaleko berdegunearen alde egitarau zabala antolatu dute Getxon datozen asteetarako.

Gaur

11:00. Propaganda herrian zehar.

21:00. Bertso afaria: Miren Amuriza, Oihana Bartra, Aitor Bizkarra eta Beñat Vidal.

Bihar

11:00. Zuhaitzak zaindu. Azkorri hondartzako goiko iturrian.

20:00. Plaza dantza gidatua.

Igandea

11:00. Horma irudi herrikoia.

19:00. Batzar orokorra.

Irailak 4

11:00. Erresistentzia tailerra.

19:30. Magia ikuskizuna.

Irailak 5

11:00. Ortuko lanak.

19:30. Energiaren subiranotasunari buruzko hitzaldia, Xabier Zubialderen eskutik.

Irailak 6

11:00. Erresistentzia tailerra.

19:30. Irantzu Varelaren hitzaldia: zelan kudeatu eraso sexista bat gizarte mugimenduen barruan.

Irailak 7

11:00. Ortuko lanak.

19:30. Iluntze literarioa, Unai Elorriaga idazlearekin.

21:30. Afaria.

Irailak 8

11:00. Mikrogimnasia.

17:00. Egur taila ikastaroa.

21:30. Parrilada.

Irailak 9

10:00. Auzolana Andra Mariko Dendariñe Barri baserrian.

14:30. Bazkaria eta kantaldia.

21:00. Kontzertuak.

Irailak 10

19:00. Batzar orokorra.

Lurra defendatzeko deia »

Natalia Salazar Orbe
Lurra lantzen duenarena da, ez diruz erosi duenarena. Baieztapen eta lelo horri heldu diote Getxoko Tosu kaleko berdegunea aparkaleku erraldoi bilakatzerik nahi ez duten Tosu Betirako ekinaldiko kideek. Badakite hondeamakinak edono…

Ke tximinien artean irauten »

Peru Azpillaga

Petronorreko findegia 1972tik dago martxan Muskiz eta Abanto artean. Egitasmoak herrietan hainbat lanpostu sortu dituen arren, asko mobilizatu dira, behin baino gehiagotan, enpresak sortzen duen segurtasunik ezaren eta osasun kalteen kontra. Tximinietako kea, zarata, geldialdiak eta abiatzeak… Petronorren findegiak 2,6 milioi tona CO2 sortzen ditu urtero, eta, Euskal Herrian gehien kutsatzen duen enpresa izanik, biztanleen kezka eta haserrea pizten ditu.

Azken protesta aurreko astean bertan jazo da, astelehenetik asteartera, 24 orduan, findegiak koke edo URF plantan —fuel olioa murrizteko unitateetan— bi arazo izan ostean. Petronorrek “tenperatura altuari” atxikitzen dizkion arren, bada haien bertsioa zalantzan jarri eta koke plantaren ezegonkortasuna salatzen duenik. Meatzaldea Bizirik elkartea da horietako bat; urteak daramatza Petronorren jardunaren kaltea salatzen eta gero eta gehiago zabaltzen ari den enpresa horren aurrean mobilizatzen. Hedapen horren adibide da 2007an eraikitako koke planta, 800 milioi euroko inbertsioa eskatu zuena.

“Hemen bizi garenok usain txarrak eta zarata handia jasan behar ditugu; gainera, ezinezkoa da jakitea barruan zer ari den gertatzen”, kexatu da Sara Ibañez Meatzaldea Bizirik elkarteko kidea. Haren esanetan, findegi batek “izugarrizko” jarduna du, eta urtean 50 geldialdi eta abiatze izaten ditu; eta, horietako bakoitzean, ezohiko arazo, zarata edota emisioak sortzen ditu.

Abuztuaren 21ean izan zuten azken gorabehera: koke plantan izan zuten arazoaren ondorioz, hondartzatik gertu dagoen tximinietako batek ohi baino sugar handiagoa sortu zuen. Ibañezek azaldu duenez, findegiak arazo bat duen bakoitzean sobera dituen gasak erre egin behar izaten ditu, eta tximinietatik igorri. Horren ondorioz, sua bizitu egiten da, eta, gainera, isurketa irregularra denez, “eztandaka” irteten da, Ibañezen arabera.

Abuztuaren 22an beste arazo bat izan zuten koke plantako konpresore berean. “Jendea beldurtu egiten da. Egun hartan dei andana jaso zituzten 112 zenbakian, baina bertako langileek ere ez zekiten zer esan, enpresak dioelako ezer ez dela gertatzen; baina ezin zara ziur egon, eta kezkatu egiten zara”, azaldu du.

Dudazko azalpenak

Petronorrek tenperatura altuei egotzi zien gertaera, komunikatu bat kaleratuta. Hala ere, Ibañezek ez du hain argi ikusten. “Erantzunek ez gaituzte lasaitzen; egun hartan ez zeuden 26 gradu baino gehiago. Zer gertatuko da orduan benetan beroa egiten duenean?”. “Hau jasanezina da”, ondorioztatu du. Azken 45 urteetan istripu larriak izan dira; aitzitik, koke plantaren eraikuntza mukurua izan da hainbat biztanlerentzat. Ibañezek salatu duenez, “hainbat tokitan ikusi da planta hori oso kutsakorra dela eta gainera ez dela batere erraz kontrolatzen: aurten egindako geldialdi luzea koke planta hobetzeko izan da, eta aurreikusiak ez zituzten geldialdi gehienak ere bertan gertatutako arazoen ondorio izan dira”. Gainera, dioenez, halako findegiak ez daude herriguneetatik hain gertu egoteko prestatuta, eta, normalean urrunago daudenez, ez dute biztanleei sortu ahal dizkieten arazoak zarata, usaina… ebazteko teknologiarik.

Udaletxearen jarrera ere ezbaian jarri du Ibañezek. “Urteak daramatzagu mahai baten sorrera aldarrikatzen Petronorren jardunaren segimendua egiteko”. Jaurlaritzan hainbat mozio aurkeztu dituzte, eta baita legez besteko proposamen bat ere. Azken hori onartu egin zuten, baina bertan ez zen ageri herriko eragileak ere mahai horretan egon behar zirela. Gainera, ez dira inoiz batu.

Koke plantak petrolioaren osagairik astunenak eraldatzen ditu, eta eskari handiagoko produktu arinago bihurtu. Alta, Kosten Mugapeak ez zuen inoiz eraikuntza onartu. Ibañezek azaldu duenez, URF planta eraiki zuten eremua ez da Petronorrena, publikoa baizik. Domeinu publikoko eremu itsas-lehortarra da, Espainiako Kostalde Zuzendaritza Nagusiaren menpekoa, eta 2012. urtean amaitu zen kontzesio bati esker eraiki zuen han planta Petronorrek. “Denok genuen galdera bat buruan: zegatik eraiki zuten han 2012an kontzesioa amaituko bazitzaien? Laster izan genuen erantzuna”. Kontzesioa amaitzean, EAJk eta PSEk egindako akordio bati esker, luzatu egin zuten tramiterako epea. Tramitean dagoen bitartean ezin da eraikuntza galarazi, eta, beraz, ez dute tramiteak amaitzeko presarik. “Non dago sortuko zuten aberastasun guztia? Haien poltsikoetan? Hemen kutsadura baino ez dugu guk”.

Egunerokoei buruzko hausnarketa sakonak »

Natalia Salazar Orbe
Espazio publikoa topagune, aisiarako eta hausnarketarako gune. Globalizazioak munduari egindako ekarpenari buruz hausnartzeko tartea eta txokoa, artearen eskutik, argazkien irudikapenetatik. Horixe eskainiko du Getxophotok aurten, …

Bidaia historiako aztarnetara »

Natalia Salazar Orbe
Matxinada eta borrokaldi ugariren lekuko izan da Bilbo historian zehar. Liskar horien sorburuak denetarikoak ziren arren, gehienetan bezala, boterearen eta aberastasunaren banaketa eta horrek sortutako bidegabekeriak zituzten ardat…

Barnealdeari begira jarri dira turistak »

Aitziber Laskibar Lizarribar
Bizkaira iristen diren turisten joera aldatzen ari da pixkanaka. Kostaldea zuten jomuga nagusi duela urte batzuk, eta ohiko oporraldi sasoietara mugatzen ziren, ia osorik, bisitaldiak. Hori aldatzen ari da. Bizkaiko Foru Al…

“Kutxazainek denda garbitzen ere aritu beharko dute orain” »

Simply supermerkatuen garbiketaz arduratzen diren Bizkaiko 31 langileak kalean daude gaurtik. Hala ere, euren lanpostura joango dira gaur ere, gainontzeko langileen babesarekin. - Irakurri gehiago...

Erantzun gabeko alarma hotsak »

Denbora etsai du gaixo egon eta sendabide egokirik jasotzen ez duenak. Eta denbora aurrera doa. Eskaerak eskaera eta protestak protesta, preso dituzte oraindik ere Gorka Fraile durangarra, Ibon Iparragirre ondarroarra, Txus Martin basauriarra eta Joseba Borde ugaotarra. Oso gaixo daude. - Irakurri gehiago...