Musikazaleen festa piztu da »

Natalia Salazar Orbe

Musikak giroa astindu du. Airean dago, iltzatuta. Domekara arte ez du alde egingo. Bilbo pop eta rock estiloen hiriburu bihurtuta dago ordura arte. Kobetamendi inguruko landak hainbat artista entzutetsuren ikuskizunen agertoki bilakatuko dira. Abian da XII. BBK Live jaialdia. Atzo hasi zuten, eta oraindik giroan sumatzen dira Depeche Mode, Justice zein Maadraassooren kantu eta mezuen uhinak. Hasiera besterik ez zieten eman jaialdiari. Denera, 70 talde ariko dira BBK Live jaialdian.

Ikuskizuna aurrera doa. Kartelburu entzutetsuek zein horren ezagun ez izan arren ezusteak emango dituzten taldeek girotuko dute Kobetamendi, gaur. Hantxe ariko dira Primal Scream, Blonde Readhead, Trentemoller zein The Killers, besteak beste.

Spaceman, Human edota Bones kantu arrakastatsuek lekua izango dute gaur The Killers taldearen ikuskizunean. Mundu osoan 22 milioi disko baino gehiago salduta iritsiko da Bilboko agertokira. Haren agertokitik gertu ariko da Phoenix talde frantziarra. 2009an, Grammy saria irabazi zuen, Musika Alternatiboaren Albumik onena egin zuelako: Wolfang Amadeus Phoenix.

Biharko kartelburuei dagokienez, Die Antwood aipatu dute antolatzaileek. Musika eszena irauli zuen talde hegoafrikarrak 2010ean argitaratu zuen lehen diskoarekin. Harrezkero, orduan abiatutako lan nekaezinarekin jarraitu dute, rapa, musika dantzagarria eta sustrai-musika euren estetika bereziarekin eta zuzeneko ikusgarriekin uztartuz.

Two Door Cinema Club izango da kontzertu nagusietako beste bat. Ipar Irlandako indie rock eta indie pop musika estiloak eramango ditu Alex Trimble, Sam Halliday eta Kevin Baird hirukoteak Bilbao agertokira.

Nazioarteko taldeez gain, tokiko artista eta taldeei ere lekua egin diete aurten ere. Han ariko dira, besteak beste, Izaro edota Niña Coyote eta Chico Tornado.

Leku bereziak

BBK Live jaialdiaren ezaugarri nagusietako bat da pop eta rock estilo askotarikoak eramten dituela agertokietara. Iaztik aurrera, baina, beste bat ere gehitu zaie bi eredu horiei: Basoa espazio bereziak musika elektronikoa astinduko du. Hantxe ariko dira gaur eta bihar, besteak beste, Javi Green edota Nicola Cruz. Nazioartean ospea hartu duten artisten emanaldiak iragarri dituzte.

Espazio berezi horrez gain, aurten ere, Bereziak zikloak hirigunera gerturatu du BBK Live. Kobetamendiko jaialdiaz gain, hiriko hainbat espaziotan hainbat kontzertu eta jarduera prestatu dituzte. Gaur eta bihar, Rufus T. Firely eta Nudozurdo taldeak ariko dira. Bihar, Delorean eta Iseo & Dodosound w/The Mousehunters ikusi ahalko dira. Horrez gain, Jagermusic ontzia Pio Baroja kaitik aterako da. Bertan ariko dira Kaixo, Rrucculla eta King Kayman taldeak. Umeekin batera aritzeko Play’N’Kids saioak zortzi orduko jarduerak eta musika eskainiko dizkie familiei.

Ohiko musika jaialdi bat baino harago joan da BBK Live urteekin. Betidanik eskaini die espazio paregabea kontzertuez gozatu ostean atsedena agertokietatik gertu hartu nahi zuten bisitariei. Kontzertuen esparrutik hiru kilometro ingurura kokatu dute urtero kanpalekurako espazioa. Eremu berde horretan, arbolen artean, jartzen dituzte bisitariek euren dendak. Beharrezko zerbitzu guztiak aurkituko dituzte eremu horretan: ura, ur beroa, dutxak, komunak, entxufeak zein janari mota askotarikoak eskaintzen dituzten establezimenduak.

Ohiko kanpaleku horren ondoan, jaialdia esklusibo bihurtzeko beste zerbitzu batzuk ere eskaini dituzte aurten: Glamping-a, hain zuzen. Eremu horretan, atzean geratuko da era horretako topaketek sortzen duten xarma. Edo, bestela, baliteke beste xarma mota baten bila ari den beste publiko mota bat ere erakarri nahi izatea. Izan ere, denetariko luxuak eskainiko dituen zerbitzua prestatu dute: lau, bi zein pertsona bakarrarentzako dendak eskaini dituzte aukeran. Horrez gain, gosaria, berez puzten diren koltxoiak izara eta guzti, gau mahaia zein LED argia dituzte eskuragarri lekuotan.

BBK Live jaialdiaren espazioan, 22 barra jarri dituzte, denera. Hara biltzen direnek otorduetarako aukera zabalagoa aurkituko dute aurten. Eskaintza gazia eta gozoa. Arropak, diskoak, liburuak zein elastikoak salgai dituzten erakuslekuek osatzen dute, bestalde, azokaren eremua.

Ez beti da ez

Udako festen hasierak berriz ere sexu eraso matxistak agerrarazi dituzte. Salaketak izan dira, eta baita horiek gaitzesteko protestak ere. BBK Live jaialdiak eraso sexisten prebentziorako Ez beti da ez kanpaina jarri du abian. Errespetua eta askatasuna ardatz dituzten harremanen gaineko kontzientzia zabaltzea du helburu mezu sinple eta ezagun horrek. Era horretako erasoak zelan identifikatu eta horiei zelan erantzun zehazten duen gida bat jarri dute eskuragarri, besteak beste, antolatzaileek. Argi utzi gura izan dute erasorik edo faltarik txikienak ere gizartearen gaitzespen kolektiboa aurkitu behar duela aurrez aurre.

Eskumuturrekoz ordaindu

Txanponek eta billeteek ez dute lekurik aurtengo jaialdian. Eskumuturreko adimendunek kendu diote lekua esku diruari. Sistema hori besterik ezin da erabili. Eskumuturrak duen txip horrekin kontrolatzen dute Kobetamendiko esparrurako sarrera ere.

Teknologia berriekin batera egokituz joan da jaialdia bera, garai berrietara. Itxura dotore edo erosoegia hartzen ari dela pentsatuko dute zenbaitek. Eskaintza batzuek eta besteek duten erantzunak finkatuko du etorkizunerako eredua. Oraingoz, musikaren uhinek bazter guztiak beteko dituzte.

Ikusleak, artistengandik gertu »

Natalia Salazar Orbe
Lau gorputz airean zintzilikatuta. Lekeitioko basilikaren kanpandorretik behera, lau urtaroen antzezpena irudikatuko dute lau artistak: uraren jariakortasuna, haizeak eragiten dituen zoramena eta laztanak. Baita gizakiaren atalik b…

Kaleko musika, lau haizeetara »

Natalia Salazar Orbe
Suaren gainean dantzan. Garrek argitutako urteko gaurik laburrena. Egunaren argi izpiek ezkutatu nahi ez duteneko unea. San Joan gaua. Magiaz, festa giroz, dantzaz eta musikaz betetako ospakizuna. Zornotzan tradizio handia izan du,…

Ospakizunek argitutako gaua »

Natalia Salazar Orbe
Bilbo hiribildu bihurtzeko gutuna 1300. urteko ekainaren 15ean sinatu zuen Diego Lopez Harokoak. 717 urte igaro dira orduz geroztik, eta Bizkaiko hiriburuak urtero ospatzen du urteurren berezi hori. Festa erraldoi eta ikusgarria pr…

Iraganaren gailurretik begira »

Malmasingo eta Urdaibaiko ibilbide historikoak antolatu ditu aldundiak ekain, uztail eta abuztuko asteburuetarako. Bisita gidatu horiei esker, hainbat eremutan erromatarrak iritsi aurretik izan ziren herrixken ezaugarriak eta aztarnak zein hileta ohiturak ezagutu ahalko dituzte bisitariek. - Irakurri gehiago...

Legenda handien agertokia »

Natalia Salazar-Aitziber Laskibar
Izen handiz beteko da Sondika gaur eta bihar. Musikan legenda bihurtuta dauden talde ospetsuz. Kartelburua ikusi besterik ez dago: Van Morrison handia, Gloria, Here Comes the Night, Brown Eyed Girl edo Moondance abesti…

Soundek bustitako itzulera »

Aitziber Laskibar Lizarribar
Mugimendu berritzailea izan zen, eraldatzailea, 80ko hamarkada hasieran estilo berriak aurkitzeko bidean murgildu eta musika bizitzeko modu oso batekin uztartu zuena: Getxo Sound mugimendua izan zen. Pop-rock alternatiboa e…

Artearen zurrunbiloa kalean »

Natalia Salazar Orbe
Adinez nagusi bihurtu da; heldua, erabat. Eta inoiz baino indartsuago iritsi da. Leioako XVIII. Umore Azoka erreferente bihurtu da bertako zein nazioarteko artisten artean. Horren adierazle, 50 konpainia izango dira azokan, atzo ha…

Kaleko artea, bazter guztietara »

Lander Muñagorri Garmendia

Erdigunetik atera, eta auzoetara ere kultura eskaintza eramatea. Hitz bitan, hori litzateke Udaberrian Eszena Kalera zirkuituaren izaera eta asmoa. Orain arte, Bilboko auzoetara urtero eramaten zituzten kale arteetako ikuskizunak, baina aurten lehen aldiz zirkuitu gisa diseinatu dituzte maiatz eta ekainean eskainiko dituzten ikuskizun guztiak. Eta, halako zirkuitu bat antolatzen hasita, Euskal Herriko kale arteen zirkuiturik handiena antolatu dutela azaldu du Bilboko Udalak. Denetara, hemezortzi euskal talderen 50 emanaldi programatu dituzte Udaberrian Eszena Kalera zirkuituaren barruan. Zirku, clown, magia eta antzerki formatuan eskainiko dituzte horiek guztiak.

Bilbo erdigunetik kanpora eraman dute zirkuitua, eta hori izan daiteke haren bereizgarri nagusietako bat. Izan ere, behin ikuskizun bat antolatzen hasita, horiek nekez iristen dira Olabeaga, Abusu, Masustegi, Peñaskal, Bolueta, Uretamendi, Elorrieta, San Inazio, Irala, Ibarrekolanda edo Atxuriko auzoetara. Bada, kasu honetan hori lortu nahi izan da, ikuskizunak auzo denetara zabaltzea. “Programazioa deszentralizatu nahi izan dugu horrela, auzoetako herritarrek etxetik gertu ere halako ekintzez gozatzeko aukera eduki dezaten”, azaldu du Pedro Ormazabal Bilboko Udaleko kultura programatzaileak. Zirkuitu hau, gainera, Bilboko Kalealdia jaialdiaren aurrekari gisa ere uler daiteke, Udaberriak Eszena Kalera amaitu eta berehala izango baita kaleko arteen jaialdia ere.

Auzoz auzoko eskaintza hori programatzeko garaian, gainera, bertako jaiekin edo beste ekitaldi batzuekin bat egin zezaten saiatu direla azaldu du Ormazabalek. “Ezer ez dagoen une batean zirku edo bestelako ikuskizun bat antolatu beharrean, kalean giroa dagoen garai batean programatzen saiatu gara”. Hori dela eta, orain arte antolatu izan dituzten emanaldiek erantzun ona izan dutela azpimarratu du kultura programatzaileak. “Herritarrentzat positiboa da, jaietako egitaraua askotarikoagoa bihurtzen delako, eta baita konpainientzat ere, beti egongo delako halakoetan jende gehiago”. Horregatik guztiagatik, aurten ere harrera beroa izatea aurreikusten du.

Udaberrian Eszena Kalera zirkuitua maiatzaren 1ean abiatu zen, eta ekainaren amaierara arte iraungo du. Ormazabalek ontzat eman du orain arte egindako emanaldien erantzuna.

Ikusle denentzat

Programa deszentralizatu bat ez ezik, programa demokratiko bat ere diseinatu dutela azaldu du kultura programatzaileak. Izan ere, halako ikuskizunetara joaten den jendea denetarikoa izaten dela dio: gazte eta heldu, eta era guztietako pertsonak. “Kalean denen eskura egoteak hori ekartzen du: arte mota hori denen eskura geratzen dela”. Halako ikuskizunak ikustera ohituta ez dauden pertsonengana iristeko ere baliagarriak dira, “eta, horrek antzoki batera sartzeko ateak irekitzen ez baditu ere, ikuskizun horiek denengana iristeko” balio dutela adierazi du. Gainera, ikusleak ikuskizunaren parte bihurtzeko aukera izaten dute kasu askotan, eta hori beti aberasgarria dela dio.

Akaso horregatik, zenbait sektorek askotan gutxietsi izan dute kaleko artea. “Bigarren mailako gisa hartu izan da, baina, egia esan, goi mailako ikuskizunak izaten dira”, Ormazabalek azpimarratu duenez. Gero eta gehiago, gainera. Izan ere, genero gehiago lantzen dituzte kaleko arteetan, zirku garaikidea izan, dramaturgia izan. “Gaur egun, denetarik egiten da: ez da malabarismoetara soilik mugatzen”. Horrek guztiak berarekin ekarri du kaleko arteek gero eta onarpen zabalagoa edukitzea. “Duela zenbait urte, ez zen ohikoa herriko jaietan kaleko arteetako ikuskizun bat kontratatzea, baina gaur egun gero eta arruntagoa da”.

Kaleko arteen alde positiboak nabarmendu ditu Ormazabalek. Izan ere, esan du gisa horietako ikuskizunak baliagarriak direla kalearen eta inguruko plazen inguruan herritarrek duten pertzepzioa aldatzeko. “Beti modu berean ikusten den plaza batean kaleko ikuskizun bat ikusiz gero, ordutik aurrera inguru horrekin duzun pertzepzioa aldatu egiten da”. Horregatik bakarrik baldin bada ere, emanaldi horiek Bilboko auzoetara eramatea positiboa dela adierazi du.

Bi emanaldi asteburuan

Maiatza hastearekin batera abiatu zen Udaberrian Eszena Kalera zirkuitua, eta asteburu honetan bi emanaldi izango dira. Gaur bertan, Santutxuko Karmelo plazan, Trapu Zaharrak konpainiaren Etsita! ikuskizuna eskainiko dute, 18:00etan. Txurdinaga auzoko Grupo Garaizar-en, bestalde, Cia Trotamundos taldearen Historia de un baúl emanaldia izango da bihar, ordu berean. Datorren asteburuari begira, berriz, hainbat emanaldi izango dira auzo ezberdinetan. Orduan izango da, aldi berean, Leioako Umore Azoka jaialdia. Ormazabalek, ordea, ez du uste horrek eraginik izango duenik. “Auzoan zerbait prestatzen baldin bada, ez dut uste jendea bertatik mugituko denik; beraz, ez zait iruditzen eragin handirik izango duenik”. Deszentralizazio hori eskertzen baitute auzoetako biztanleek.

Ikuskizuna hastear dago »

Natalia Salazar Orbe
Adin txikikoak zein helduak eta adinekoak, eskutik helduta; lurrean eserita edo zutik; adi-adi begira. Txundituta. Barreari ezin eutsi. Hainbat belaunaldi elkartzeko gaitasuna duten ikuskizunak dakartza, aurten ere, Arrigorriagako …